IPOH: Bagaimana jika satu formula politik paling mengejutkan di Perak tiba-tiba muncul — BN dan PN bergabung, tetapi Datuk Seri Saarani Mohamad terus dikekalkan sebagai Menteri Besar?
Jika formula itu berjaya dipersetujui, persoalannya bukan lagi sekadar mengenai perubahan kerajaan negeri.
Ia boleh membuka satu babak politik yang jauh lebih besar — sejauh mana kestabilan Kerajaan Perpaduan di Putrajaya mampu bertahan sehingga PRU16.
Ini kerana Perak mempunyai 59 kerusi DUN dan sejarah politiknya sendiri menunjukkan bahawa perubahan blok sokongan bukan sesuatu yang mustahil. Selepas PRU15, PN memenangi 26 kerusi, PH 24 dan BN sembilan, sebelum BN memilih bekerjasama dengan PH dan Saarani dikekalkan sebagai Menteri Besar.
Maka, kalau politik Perak kembali berputar dan BN-PN pula menemukan titik temu, kunci paling besar mungkin bukan siapa mempunyai kerusi terbanyak — tetapi siapa sanggup berkompromi mengenai jawatan Menteri Besar.
SAARANI: BATU PENGHALANG ATAU JALAN PENYELESAIAN?
Di sinilah nama Saarani menjadi sangat penting.
Jika BN meletakkan syarat bahawa Saarani mesti kekal sebagai Menteri Besar, manakala PN bersedia menerima formula tersebut, satu persoalan besar akan terjawab lebih awal:
siapa menjadi MB?
Sekiranya persoalan itu sudah diselesaikan, rundingan boleh bergerak kepada perkara lebih besar — pembahagian kerusi, struktur kerajaan dan bentuk kerjasama politik.
Ironinya, Saarani sendiri pernah menjadi titik temu politik BN-PN sebelum ini.
Selepas krisis politik Perak pada 2020, BN, PAS dan Bersatu pernah mencapai persetujuan mencadangkan Saarani sebagai Menteri Besar.
Selepas PRU15 pula, BN memilih bekerjasama dengan PH dan sekali lagi Saarani kekal sebagai Menteri Besar.
Maksudnya jelas: nama Saarani bukan asing dalam formula politik rentas blok.
Persoalannya cuma satu:
Adakah formula itu boleh berlaku sekali lagi — kali ini BN dan PN?
DAN DI SINILAH PAS BERDEPAN SOALAN BESAR
Jika PAS mahu mengetuai kerajaan negeri sekiranya PN membentuk kerajaan, tuntutan itu secara politiknya boleh difahami.
Tetapi jika matlamat lebih besar ialah membina satu pakatan BN-PN, persoalan kompromi tidak dapat dielakkan.
Apatah lagi sudah ada kenyataan terbuka daripada pimpinan PN mengenai keterbukaan untuk berunding dengan BN, termasuk kemungkinan pembahagian kerusi di Perak.
Maka muncul satu persoalan yang mungkin tidak selesa untuk dijawab:
Jika BN meminta Saarani dikekalkan sebagai MB sebagai syarat kompromi, adakah PAS bersedia melepaskan tuntutan terhadap kerusi MB demi formula yang lebih besar?
Atau sebaliknya:
Adakah kerusi MB terlalu penting sehingga menjadi tembok kepada pembentukan formula BN-PN?
Ini bukan soal menuduh mana-mana pihak tamak.
Tetapi dalam politik, setiap tuntutan mempunyai harga dan setiap kompromi mempunyai kos.
KALAU SAARANI DIKEKALKAN, APA YANG BOLEH BERUBAH?
Inilah bahagian paling menarik.
Bayangkan satu formula:
BN + PN = satu blok politik baharu di Perak
tetapi
Saarani = kekal Menteri Besar.
Jika itu berlaku, maka satu daripada persoalan paling rumit dalam rundingan — kepimpinan kerajaan negeri — sudah diselesaikan.
Selepas itu, tumpuan akan beralih kepada pembahagian kerusi dan struktur kuasa.
Dan jika BN-PN benar-benar mencapai persefahaman di Perak, implikasinya tidak berhenti di Ipoh.
Ia boleh mencetuskan persoalan lebih besar di Putrajaya.
Jika di Perak BN dan PN boleh duduk semeja, apakah yang menghalang formula politik yang sama daripada menjadi tekanan kepada Kerajaan Perpaduan di peringkat Persekutuan?
Itulah sebabnya isu ini jauh lebih besar daripada jawatan Menteri Besar.
“SENJATA” TERAKHIR SEBELUM PRU16?
Sekiranya ada formula yang mampu mengubah kerajaan negeri tanpa perlu menunggu PRU16, ia secara politik boleh menjadi satu bentuk tekanan kepada kerajaan pusat.
Namun sehingga kini, tiada pengumuman rasmi bahawa BN Perak mahu meninggalkan PH atau kerajaan negeri akan ditukar kepada BN-PN.
Malah, pimpinan UMNO dan Saarani masih menyatakan komitmen untuk meneruskan Kerajaan Perpaduan sehingga pembubaran Parlimen dan DUN.
Justeru, perkara ini masih berada dalam ruang analisis dan kemungkinan politik, bukan perkembangan yang telah berlaku.
Tetapi politik tidak semestinya bermula dengan pengumuman.
Kadangkala ia bermula dengan satu soalan:
“Kalau semua syarat boleh dipersetujui, apa yang masih menghalang?”
PERAK: SIAPA BERANI BUAT LANGKAH PERTAMA?
Jika suatu hari BN-PN benar-benar mahu menggunakan Perak sebagai medan membina formula baharu, persoalan terbesar mungkin bukan lagi tentang jumlah kerusi.
Ia tentang kesanggupan berkompromi.
BN perlu memutuskan sejauh mana ia sanggup bergerak daripada formula Kerajaan Perpaduan.
PN pula perlu menjawab sama ada ia sanggup menerima Saarani sebagai MB sekiranya itu menjadi sebahagian daripada kompromi.
Dan PAS khususnya perlu berdepan persoalan politik yang lebih luas:
Adakah matlamatnya semata-mata mendapatkan jawatan Menteri Besar, atau membina formula yang boleh mengubah keseluruhan landskap politik Perak?
Kerana jika jawatan menjadi tembok, formula mungkin tersekat.
Tetapi jika kompromi tercapai, peta politik Perak boleh berubah tanpa menunggu hari pengundian.
RUMUSAN: SAARANI BOLEH JADI “KUNCI” KEPADA FORMULA YANG LEBIH BESAR
Di sinilah letaknya paradoks politik Perak.
Orang yang mungkin dilihat sebagai sebahagian daripada kerajaan sedia ada juga boleh menjadi sebahagian daripada formula kompromi baharu — sekiranya semua pihak bersedia berunding.
Dan jika Saarani kekal sebagai MB menjadi harga yang perlu dibayar untuk membolehkan BN-PN membentuk satu persefahaman, maka persoalannya bukan lagi:
“Siapa dapat jawatan MB?”
Tetapi:
“Siapa sanggup melepaskan tuntutan jawatan demi mendapatkan kuasa politik yang lebih besar?”
Jika tiada siapa mahu berundur, formula itu akan terus menjadi teori.
Tetapi jika satu pihak sanggup berkompromi, Perak boleh menjadi antara medan paling menarik untuk melihat sejauh mana hubungan BN-PN mampu berubah sebelum PRU16.
Dan akhirnya, soalan paling panas tetap kembali kepada PAS:
“Jika Saarani dikekalkan sebagai Menteri Besar boleh membuka jalan kepada satu formula BN-PN yang lebih besar, adakah kerusi MB perlu menjadi harga mati?”
Kerana dalam politik, kadangkala kuasa bukan hilang kerana kalah pilihan raya — tetapi kerana gagal mencapai kompromi sebelum pilihan raya.
